Tweede scherm
“Het tweede scherm”, is die term nou arrogant of aandoenlijk? Wie het zegt, veronderstelt blijkbaar dat Het Televisietoestel nog altijd op de eerste plek komt bij het verdelen van onze aandacht. Ik weet niet hoe het er bij normale mensen aan toe gaat, maar als ik ga tellen komt de tv op de derde plek, na laptop en iPhone. En dan boft de tv dat ik geen iPad heb.
Als er iets op tv is wat ik moet zien, hoor ik dat meestal via Whatsapp, van mijn moeder. Voor de rest is televisie vooral een stoorzender. Je merkt pas dat ‘ie aanstaat als je zit te kijken naar een spannend reisverslag, en je hoort ineens Floortje Dessing teksten presenteren uit de Lonely Planet.
Het ‘tweede scherm’ is in ieder geval goedbedoeld: de tv-makers laten je zien dat er nog veel meer informatie te vinden is op internet. Beter dan de eindeloze stroom tweets, die sommige programma’s onderin beeld uitzenden om de aandacht af te leiden van het drama op de rest van het scherm.
Televisie dwingt je om informatie chronologisch tot je te nemen. Je kunt niet even terug- of vooruitspoelen, iets wat zelfs nog mogelijk is bij een wandtapijt. Nog even en de televisie hangt naast het wandtapijt, in het museum.
Uit het hoofd
De calculator heeft ons het hoofdrekenen afgeleerd, de auto ontnam ons het vermogen om 120 kilometer per uur te rennen en nu tast het internet ons geheugen aan. Als mensen weten dat ze informatie later kunnen opzoeken, zijn hun hersens eerder geneigd om die informatie los te laten.
Ik kan u vertellen wie er bij de Olympische Spelen van 1900 goud won bij het kleiduiven schieten, maar uw hersens slaan het niet op. Hooguit onthoudt u wáár u het heeft gelezen, zodat u, in een doods moment op een feestje, uw smartphone naar www.lenmeister.nl stuurt om te lezen dat het Leon de Lunden was, en dat ze helemaal niet schoten op kleiduiven, maar op duiven van vlees en veren.
Uit morbide fascinatie zoekt u verder maar denkt Google dat u Lunden de’Léon bedoelde en voor u het weet bent u die sneue gast die op een feestje, op zijn telefoon, foto’s bekijkt van een fotomodel in badpak.
Waarmee we kunnen vaststellen dat ‘het internet’ niet alleen ons geheugen, maar ook ons concentratievermogen aantast en dat, naarmate je langer online bent, de kans toeneemt dat je uiteindelijk bikinifoto’s bekijkt. Foto’s waarvan er genoeg zijn op internet: eenderde van al het internetverkeer bestaat uit vleestinten.
Met de teloorgang van het hoofdrekenen in gedachte -voor de mensen die het nú al zijn vergeten: zie de eerste zin van dit stukje- is het niet moeilijk om voor te stellen dat ook de oudste beweging ter wereld zal worden geautomatiseerd door energiearme technologie.
Vergezocht? Uit het hoofd: 3 x 234 ÷ 2 = ?
